Free Software

Een computerprogramma is niets meer dan een lijstje van instructies die een computer vertelt wat hij moet doen. Deze instructies kunnen worden opgeschreven in een door mensen leesbare taal; een programmeer taal
Een verzameling van deze instructies is een computerprogramma. Om deze instructies leesbaar te maken voor een computer is er een vertaalslag nodig. Meestal wordt deze uitgevoerd door een type programma dat een compiler heet. Helaas maakt deze vertaalslag het erg lastig voor een mens om achteraf de exacte instructie van het voor mensen leesbare programma te achterhalen.
In de begindagen van de automatisering was het normaal om samen met de computer leesbare versie van een programma ook de door mensen leesbare versie van het programma mee te leveren. Fouten maken is menselijk en aangezien programmatuur geschreven worden door mensen, is het aannemelijk dat er ook fouten in in het programma zullen zitten. Als men begrip had van programmeer talen, was het mogelijk de fout te vinden en te verbeteren. Hierna werd het programma opnieuw vertaald, en werd de computer opgedragen het programma zonder de fout opnieuw uit te voeren. Mocht de fout weg zijn, was het normaal om de oplossing van de fout verder te geven aan anderen die tegen hetzelfde probleem opliepen.

De door mensen leesbare versie van een programma word broncode benoemd, en de door de computer leesbare versie word binary genoemd. Het is enigszins analoog met recepten en gerechten of bladmuziek met symphonieen, waar de recepten en de bladmuziek de door mensen leesbare vorm zijn en de gerechten en symphonieen de binaire versies, met koks en orkesten die het een in het ander vertalen.

Op een bepaald moment begonnen bedrijven die software produceerden de distributie van broncode te verbieden, waarschijnlijk aangetrokken door de immense marges die een "product" waar geen productiekosten aan vastzitten zouden geven.

Dit was uiteraard hun goed recht, want, eerlijk is eerlijk, de meesten van hen hadden de bron-code voor hun binary ook zelf geschreven. Maar het is gewoon niet prettig om als klant rechten ontnomen te worden.
Ongelukkigerwijze sloegen deze bedrijven erin om gebruikers die geen programmeer talen kenden ervan te overtuigen dat de broncode voor hen toch geen waarde had. En uiteindelijk overtuigden ze de normale computer gebruiker ervan dat het niet ter beschikking stellen van de broncode voor hun geen verschil zou maken.
"Gelukkigerwijze" is het voor programmeurs immens frustrerend om software te gebruiken die een fout bevat die misschien triviaal zou zijn om te verbeteren, maar verhinderd te worden om dit te doen.
Deze frustratie is wat aanleiding gaf tot de Free Software beweging en de daaropvolgende gemeenschap.
Deze beweging ontstond omdat er mensen waren die ooit de bron-code bij hun software bijgeleverd hadden gekregen, en ervaren hadden hoe nuttig het was om fouten te kunnen verbeteren en deze bron-code te delen met anderen. Wat ze nu meemaakten was dat het ze verboden werd om hun werk zo goed mogelijk te doen, aangezien ze hun software niet helemaal mochten gebruiken.
In plaats daarvan moesten ze om de de fouten heen proberen te werken en wachten tot de bezitters van de broncode een nieuwe versie uitbrachten die hopelijk de fout niet meer zou hebben.
Daarom besloten ze geheel van software te gaan bouwen waarvan het wel mogelijk was om aanpassingen in de broncode te maken en de broncode verder te geven aan derden.
In het begin was het grootste deel van deze software voornamelijk bruikbaar voor mensen wiens werk met computers de computers direct betrof. Maar aangezien men in staat was om nieuwe functies toe te voegen en fouten te verwijderen groeide dit geheel aan software en het aantal fouten verminderde snel.
Op een bepaald moment begonnen er programma's te verschijnen die ook werden gebruikt door normale computer gebruikers zoals spreadsheets, word processors etc. Deze programma's werden ook volwassen, aangezien programmeurs dit soort programatuur ook gebruiken, of omdat programmeurs gevraagd werd om een dergelijk programma te schrijven of aan te passen, maar dan zonder de voordelen van het snel verwijderen van fouten en makkelijk toevoegen van functionaliteiten uit het oog te verliezen.
Toen kwamen de normale computer gebruikers erachter dat zelfs als zij zelf de broncode niet konden gebruiken, het nog steeds gunstig was voor hen en het werk waarvoor ze de software gebruikten.
Hun gebruik van de programma's trok meer programmeurs aan, en het grotere aantal programmeurs maakt programma's beter en talrijker, wat op zijn beurt weer meer gebruikers aantrekt.
Er bestaan nu volledige software omgevingen waarvan het geoorloofd is om fouten te verwijderen, functionaliteiten toe te voegen en anderen die de software gebruiken te helpen.

Als wij spreken over Free Sofware betekent dat de broncode vrijelijk beschikbaar is om fouten te verbeteren, functionaliteiten toe te voegen en de broncode verder te even aan derden.

Met andere woorden, Free Software geeft je het recht om:

en niet verhinderd te worden hiermee.

Er bestaan verschillende interpretaties van de term "Free Software". De meest gangbare zijn te vinden op:
Free Software Foundation and Open Source Initiative.


Back to menu

WebMake Logo